Улстөр нийгэм
Фижи улсын Ерөнхий сайд асан Фрэнк Байнимарама нэг жил шоронд хоригдоно
Фижи улсын Ерөнхий сайдаар олон жил ажилласан 70 настай Фрэнк Байнимарама нь Номхон далайн арлуудын нэр хүндтэй улс төрчдийн нэг бөгөөд тэрээр цагдаагийн байгууллагаас мөрдөн шалгаж буй авлигын хэрэгт саад учруулсан хэргээр нэг жилийн хорих ял авчээ.
Дээд шүүхийн шийдвэр гарсны дараа түүнийг энэ тавдугаар сарын есний өдөр гавлан авч явсан байна.
Өнгөрсөн сард цагдаагийн байгууллагаас тус улсын их сургуулийн луйврын хэргийг шалгаж байх явцад Байнимарама шударга ёсыг гажуудуулсан гэж буруутгагдсан.
Прокурорууд түүнийг Фижи улсын Цагдаагийн комиссар байсан найздаа “2020 онд Өмнөд номхон далайн их сургуулийн ажилтнуудын цалин урамшуулал, нэмэгдэл, албан тушаалын өөрчлөлт зэрэгтэй холбоотой асуудлыг шалгаж буй мөрдөн шалгах ажиллагааг зогсоох” тухай хэлсэн гэж мэдэгджээ.
Байнимарама өөрийгөө энэ хэрэгт буруугүй хэмээн мэдэгдсэн ч өнгөрсөн дөрөвдүгээр сард Шүүхээс түүнийг болон Цагдаагийн дарга Ситивени Килихогийг Их сургуулийн мөрдөн байцаалтын ажиллагааг таслан зогсоохын тулд эрх мэдлээ ашигласан болохыг тогтоосон байна.
Өнгөрсөн сард анхан шатны шүүхийн шүүгч түүний ялыг бүртгэхгүй байх шийдвэр гаргаж тэрээр хорих ялаас чөлөөлөгдсөн юм. Гэвч энэ шийдвэрийг Фижигийн ерөнхий прокурорууд эсэргүүцэж, давж заалдах гомдол гаргасан.
Тавдугаар сарын есөнд тус улсын дээд шүүх нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг хүчингүй болгож, Байнимарама болон Килихо нарт хоёуланд нь хорих ял оноожээ. Килихог албан үүргээс нь түдгэлзүүлж, 2 жилээр яллав.
Шүүхийн гадаа Байнимарамагийн дэмжигчид цугларч түүний төлөө залбирч байхад эрх баригч улстөрчид шүүхийн шийдвэрийг сонсож баяртайгаар хүлээн авч байв.
Энэ хэрэг нь "Хууль зөрчсөн хүн шүүхийн өмнө хэн байх нь хамаагүй, бүгд хариуцлага хүлээдэг гэдгийг харууллаа" гэж Эв нэгдлийн Фижи намын дарга Савенака Нарубе хэлэв.
Харин Байнимарамагын улс төрийн нам болох ФижиФирст нь түүний талд зогсож байгаагаа ийнхүү илрэхийлжээ : "Байнимарама ФижиФирст намын удирдагч хэвээр байх болно, 2026 он гэхэд бид энэ асуудлыг шийдэх болно" гэж намын ахлах ахлагч Айяз Сайед-Хайюм хэлэв.
Байнимарама нь Цэргийн командлагч байсан ба анх 2006 онд төрийн эргэлт хийж Фижи улсад анх удаа засгийн эрхийг булаан авч байсан. Тэрээр 2014, 2018 оны сонгуульд ялснаар албан тушаалаа хадгалж үлдэж байжээ.
Улстөр нийгэм
Гаалийн байгууллага он гарсаар 5.7 их наяд төгрөгийг төсөвт төвлөрүүлжээ
Тэрбээр, улс орныхоо эдийн засгийн аюулгүй байдлыг сахин хамгаалж, төсвийн орлогын зохих хэсгийг бүрдүүлэх замаар нийгэм, эдийн засгийн хөгжилд хувь нэмэр оруулсаар ирсэн гаалийн байгууллагын ажилтан, албан хаагчидтай уулзаж байгаадаа баяртай байгаагаа илэрхийлэв.
Ерөнхийлөгч, бодлого, үйл ажиллагаа, гадаад харилцаа, нийгэм, эдийн засгийн байдал, “Тэрбум мод”, “Хүнсний хувьсгал”, “Цагаан алт”, “Ерөнхийлөгчийн илгээлт-2100”, “Эрүүл монгол хүн” хөдөлгөөн, хөтөлбөрийн үр дүнгийн талаар товч танилцууллаа.
Эдийн засаг 6.8 хувиар өсөн, нэг хүнд ногдох Дотоодын нийт бүтээгдэхүүн 7,000 ам.доллар давж, худалдаа, хөрөнгө оруулалт нэмэгдэн, гадаад валютын нөөц 8.9 тэрбум ам.доллар болсонд гаалийн байгууллагын ажилтан, албан хаагчдын хувь нэмэр их байсныг тэмдэглэв.
Гаалийн байгууллага үндэсний аюулгүй байдал, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хамгаалах, төрийн үйлчилгээг цахимжуулах, хүнд суртлыг бууруулах, авлигаас ангид байх, хүний нөөцийн чадавхыг бэхжүүлэх, техник, тоног төхөөрөмжөө шинэчлэх зэрэгт анхаарч байгааг Ерөнхий газрын дарга П.Дэлгэрнаран хэллээ. Энэ оны эхний 10 сарын байдлаар 5.7 их наяд төгрөгийг төсөвт төвлөрүүлсэн байна.
Мөн хугацаанд 9 төрлийн 7,8 кг болон 1,2 л мансууруулах эм, сэтгэцэд нөлөөт бодисыг хууль бусаар нэвтрүүлэх, 15 гр алт, монетон эдлэлд гаалийн болон бусад татвар төлөхөөс зайлсхийх үйлдлийг илрүүлж, хуулийн байгууллагад шилжүүлжээ.
Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх гаалийн байгууллагын ажилтан, албан хаагчдыг зөвхөн хуульд захирагдах, шударга, ёс зүйтэй, сахилга, хариуцлагатай байх, иргэн, аж ахуйн нэгж, байгууллагуудад түргэн шуурхай, тэгш үйлчилгээ үзүүлэхэд онцгой анхаарахыг захиж, амжилт хүсэв.
Улстөр нийгэм
Санзайн автобусны эцсийн буудлаас Багабаян амралтын газар хүртэлх 1.7 км автозамыг шинэчилж байна
Нийслэлийн Сүхбаатар дүүргийн 19 дүгээр хорооны нутаг дэвсгэрт Санзайн автобусны эцсийн буудлаас Багабаян амралтын газар хүртэлх 1.7 км автозамыг шинэчилж буй. Тус байршилд нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч Б.Пүрэвдагва ажиллалаа.
Тус замын зорчих хэсгийн өргөн долоон метр, хоёр эгнээтэй байх бөгөөд нэг талдаа явган хүний замтай байна. Энэхүү замыг 2015 онд анх барьсан. 2019 онд засаж сайжруулсан боловч айлууд орц, гарцаа гаргахдаа хоолой тавиагүйгээс шалтгаалан уулын ус зам руу урсаж, ихээр тогтсоноос үүдэн эвдэрчээ.
Энэхүү замыг нийслэлийн Замын сангийн хөрөнгөөр шинэчилж байгаа бөгөөд засварын ажлын гүйцэтгэгчээр “Улаанбаатар зам засвар арчлалтын газар” ОНӨААТҮГ ажиллаж буй. Замыг шинэчилснээр Санзайн автобусны эцсийн буудлаас Багабаян амралтын газар хүртэлх автозамын хөдөлгөөний нөхцөл сайжирна. Түүнчлэн явган зорчигчийн аюулгүй байдал хангагдана. Мөн амралтын бүс рүү чиглэсэн зорчилтын хүртээмж нэмэгдэнэ.
Нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч Б.Пүрэвдагва “2026 онд нийслэлд 111 км замыг шинээр тавьж, 31 км автозамын засвар, арчлалтыг хийсэн. Зуслангийн хөдөлгөөн багассан энэ үед зуслан орчмын замын засварын ажлуудыг хийж байна. Санзайн автобусны эцсийн буудлаас Багабаян амралтын газар хүртэлх 1.7 км автозамын зорчих хэсгийг 11 дүгээр сарын 10 гэхэд нээнэ. 2027 онд нийслэлийн автозамын түгжрэлийг бууруулах зорилгоор торлог зам буюу холбоос замуудыг олноор байгуулна. Тухайлбал, Яармаг, Сэлбэ ухаалаг хот, Зуун айл орчимд торлог замуудыг олноор байгуулж, замын ачааллыг бууруулна. Мөн олон түвшний уулзваруудыг төлөвлөж байна” гэлээ.
Улстөр нийгэм
Улаанбаатар хот аюултай ачаа тээвэрлэлтээс ангижирлаа
“Монголын төмөр зам” ТӨХК хэрэгжүүлж, 160 гаруй үндэсний аж ахуйн нэгж, 4,000 орчим монгол инженер, техникийн ажилтны мэдлэг, ур чадвар, хамтын хүчээр байгуулсан Багахангай-Хөшигийн хөндий-Эмээлт чиглэлийн 127 км төмөр замыг өчигдөр /2026.10.11/ нээлээ.
Нээлтийн үйл ажиллагаанд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх, Зам, тээврийн сайд Б.Дэлгэрсайхан, нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч Б.Пүрэвдагва болон төмөр замын салбарын байгууллагуудын удирдлага, бүтээн байгуулалтад оролцсон аж ахуйн нэгжүүдийн төлөөлөл оролцлоо.
Төмөр зам ашиглалтад орсноор Улаанбаатар хотын төвөөр дамжин өнгөрөх 34 нэр төрлийн аюултай ачааг тойруулан тээвэрлэх, нийслэлийн авто замын түгжрэлийг бууруулах, тээвэр, логистикийн үр ашгийг дээшлүүлэхэд чухал ач холбогдолтой төсөл боллоо хэмээн нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч Б.Пүрэвдагва онцоллоо. Тэрбээр “Энэ төсөлд гар бие оролцсон төрийн болон аж ахуйн нэгж байгууллагын бүх шатны төлөөлөлд нийслэлчүүдийнхээ өмнөөс талархал илэрхийлье” гэв.
Төслийн хүрээнд нийт 33 сая шоо метр газар шорооны ажил гүйцэтгэж, төмөр замын дагуух 8 байршилд нийт 1,279 метр төмөр бетон гүүрэн байгууламж, иргэд, тээврийн хэрэгслийн хөдөлгөөнийг нэвтрүүлэх зориулалттай 127 ширхэг төмөр бетон хоолойг барьж байгуулжээ.
