Цаг үе
Эрүүл мэндийн салбарт шинэчлэл дагуулсан шинэ технологиуд
Нийгмийн эрүүл мэндийн тусламж, үйлчилгээнд цахим шилжилт хийх, шинэлэг санааг хуваалцсан “UB healthcare week 2022” цогц арга хэмжээг энэ сарын 16-18-нд Нийслэлийн Эрүүл мэндийн газар /НЭМГ/-аас зохион байгууллаа.
Энэ хүрээнд эрүүл мэндийн салбарт тулгамдаж буй асуудлыг технологиор шийдэх, цахим шилжилтийг өргөжүүлэх зорилгоор өдөрлөг, үзэсгэлэнг зохион байгуулж, шинэ, дэвшилтэт технологи, инновац шингэсэн 10 цахим үйлчилгээ, технологийг олон нийтэд танилцуулсан юм. Энэ үеэр НЭМГ-ын дарга Б.Бямбадорж шинэ технологиудыг эхний ээлжид туршилтын байдлаар нэвтрүүлж, 2023 он гэхэд бүх эрүүл мэндийн байгууллагад нэвтрүүлэхээр ажиллаж байгаа гэдгийг хэлж байлаа. Шинэлэг санаа, инновац шингээсэн тэдгээр технологиос онцлон танилцуулж байна.
Түргэний машин хаана явж байгааг мэдэх боломжтой
Нийслэлийн Түргэн тусламжийн төвийн эмчилгээ эрхэлсэн орлогч дарга Б.Айболат:
-Түргэн тусламжийн төвийн багийн байршлын маршрутыг дуудлага өгсөн иргэний утсанд дамжуулах системийг хөгжүүллээ. Өмнө нь дуудлага өгсөн иргэн түргэний машин хаана явж байгааг мэдэх ямар ч боломжгүй, тусгай дугаарт олон дахин залгаж ачаалал үүсгэдэг байсан. Тэгвэл энэ шинэ систем нэвтэрснээр ачаалал буурч, байршил тодорхой болох боломж үүсэж байгаа юм. Системээ 2023 онд илүү хөгжүүлж, аппликейшн болгох, машин хаана яваа мэдээлэл очихоос гадна эмч очтол авах арга хэмжээг зөвлөгөө байдлаар хүргэх зэрэг үйлчилгээг оруулах болно. Манайх эмнэлгийн зориулалтын 88 автомашинтай. Үүнээс 70 автомашинд GPS суурилуулсан. Үлдсэн машинд ойрын хугацаанд GPS суурилуулна. Тус программыг “Ай Си Ти групп”-тэй хамтарч, нийгмийн хариуцлагын хүрээнд хөгжүүлсэн.
Жирэмсний хяналтын цахим программ
Хан-Уул дүүргийн Эрүүл мэндийн төвийн эх барих эмэгтэйчүүдийн эмч Д.Мэндбаяр:
-Хан-Уул дүүргийн Эрүүл мэндийн төвөөс хэрэгжүүлж буй жирэмсэн эмэгтэйчүүдийн хяналт, бүртгэлийн систем нь өрхийн эрүүл мэндийн төв болон эх барих эмэгтэйчүүдийн эмчийн хоорондын уялдаа холбоог сайжруулах давуу талтай. Тус системийг жирэмсэн эх болон эх барих эмч хэрэглэснээр жирэмсний хяналт сайжирч, хүртээмж нэмэгдэн, мэдээллийн нэгдсэн сан үүсэх юм. Ингэснээр амьгүй, хяналтгүй төрөлт, эхийн эндэгдэл тодорхой хэмжээнд буурах болно. Өмнө нь жирэмсэн эх хөтөч картаа эмнэлэгт үлдээж, эмчийг дуудахад эмнэлэг рүү очдог тогтолцоотой байсан бол энэхүү системийг ашигласнаар жирэмсэн эх хөтөч картыг биедээ авч яван, биеийн байдал, үзлэгийн явцыг өөрөө хянах бөгөөд эмч нь цахимаар давхар хянах бүрэн боломжтой болсон.
Үзлэгийн цаг захиалж, шинжилгээний хариугаа авч болох киоск машин
Хан-Уул дүүргийн Эрүүл мэндийн төвийн Мэдээлэл технологийн албаны дарга А.Амартөвшин:
-Хан-Уул дүүргийн Эрүүл мэндийн төв нь “И-Клиник” ХХК-тай хамтарч, нийслэлийн хэмжээнд тус төслийг хэрэгжүүлж буй. Уг киоск машинаас ойрын 20 хоногийн хугацаанд эмнэлэгт үзүүлсэн эрүүл мэндийн хуудсыг цаг алдалгүй хэвлэх, үзлэгийн цаг захиалах, шинжилгээний хариу авах боломжтой болж байна. Эдгээр үйлчилгээг цахимжуулснаар иргэд цаг хэмнэхээс гадна авлига, хүнд суртлаас сэргийлэх олон давуу талтай. Мөн энэхүү систем нь Е-Mongolia систем болон эмнэлгийн дотоод удирдлагын системд шууд холбогдсон. E-Mongolia аппликейшнээс иргэн цаг авч, зөвхөн цагтай өдөр үзүүлдэг бол киоск машинаас тухайн өдөр цаггүй байсан ч нэмэлт цаг авах боломжтой болох юм. Одоогоор киоск машины зөвхөн үзлэгийн цаг, шинжилгээний хариу авах үйлчилгээг нь идэвхжүүлсэн бөгөөд хагас жилийн өмнөөс хэрэглээнд нэвтрүүлсэн. Иргэд тус машинаар өдөрт 1000 орчим цаг захиалж байна.
Өрхийн эрүүл мэндийн төвийн цаг захиалгын систем
“Дижитал Анд мед” ХХК-ийн гүйцэтгэх захирал Б.Эрдэнэбадрах:
-Манай компани өрхийн эрүүл мэндийн төвүүдэд зориулсан цаг захиалгын системийг нэвтрүүлж байна. Иргэд урьдчилсан байдлаар аппликейшн болон киоск машин ашиглан цаг захиалснаар дугаарын дагуу үйлчлүүлэх боломж бүрдсэн. Киоск машины тусламжтайгаар иргэдийг дугаарын дагуу дуудахын сацуу эрүүл мэндийн байгууллагын танилцуулга, төрөл бүрийн сурталчилгааг ухаалаг дэлгэцэд гаргах давуу талтай. НЗДТГ-тай хамтарч “Дижитал сити” төслийн хүрээнд хэрэгжүүлж буй Smart UB аппликейшнээр дамжуулан цаг захиалах систем ашиглалтад орж, нээлтээ хийхэд бэлэн болоод байна. Одоогоор Баянзүрх дүүргийн 16-р хорооны өрхийн эрүүл мэндийн төвд тус киоск машиныг ашиглаж байгаа юм.
Алсын зайнаас эрүүл мэндийн тусламж, үйлчилгээ үзүүлэх телемедицин технологи
Хан-Уул дүүргийн нэгдсэн эмнэлгийн Телемедицин төвийн ажилтан Ө.Өнөмөнх:
-Телемедициний хяналт нь алсын зайнаас эрүүл мэндийн тусламж, үйлчилгээ үзүүлдэг технологи юм. Өөрөөр хэлбэл, эмчийн байнгын хяналтад байх шаардлагатай иргэд заавал эмнэлэгт очих, эсвэл эмч дуудаж үзүүлэхгүй, эмчтэйгээ аппликейшнээр холбогдон үзүүлэх боломжтой болсон. Мөн гурван төрлийн амин үзүүлэлт шалгадаг аппаратыг өвчтөний зөвшөөрөлтэй гэрт нь хүргэх юм. Тухайн өвчтөний оношинд тулгуурлан нэмэлтээр зөөврийн аппаратуудыг хүргэх боломжтой. Нарийн мэргэжлийн эмч нар өвчтөнтэй 10 хоногт 1-5 удаа цахимаар холбогдох юм. Цар тахлын үед зөвхөн Хан-Уул дүүргийн хэмжээнд энэ системийг нэвтрүүлсэн. Эмч хяналтад байгаа өвчтөнтэй зайнаас харилцаж, биеийн байдлыг өдөрт гурван удаа, долоо хоногт дунджаар 5-6 удаа шалгаж хянана. Тус үйлчилгээг авсан иргэдийн 90 хувь нь сэтгэл ханамжтай байна.
Хүүхдийн хоол тэжээлийн дутагдал, эмчилгээний хяналтын систем
Баянзүрх дүүргийн Эрүүл мэндийн төвийн Хүүхдийн эмч Ж.Оюунзул:
-0-5 насны хүүхдийн хоол тэжээлийн дутагдал, жингийн алдагдлыг өрхийн эмнэлгүүд хянадаг бөгөөд анх цаасан маягтаар хянадаг байсан бол өдгөө цахимд шилжсэн. Пос машинд 0-5 насны хүүхдийн жин, өндөр гэх мэт үндсэн мэдээллүүдийг оруулбал олон улсын хэмжээсээр бодогдож, хүүхдээ хянах, эмчилгээг үргэлжлүүлэх боломж бүрдэнэ. Гар ажиллагааг ийнхүү цахимжуулснаар ажил хөнгөвчлөгдөж, мэдээллийн сан үүссэн. Энэхүү цахим системийг зөвхөн хоол тэжээлийн цочмог дутагдалтай хүүхдүүдэд зориулсан.
Тусгай зөвшөөрлийн цахим систем
НЭМГ-ын Эмийн сангийн тусгай зөвшөөрөл хариуцсан мэргэжилтэн Т.Жаргал:
-НЭМГ-аас эмийн сан, эмнэлгийн болон халдваргүйжүүлэх үйлчилгээний чиглэлээр тусгай зөвшөөрөл олгодог. 2022 оны дөрөвдүгээр сарын 1-нээс тусгай зөвшөөрлийн хүсэлтийг 24 цагийн турш цахимаар авч эхэлсэн. Ингэснээр хугацаа хэмнэх, цаасны хэрэглээг багасгах давуу талыг бий болгож байна. Цахимд шилжсэнээс хойш 420 хүсэлт цахимаар ирсэн.
НИЙСЛЭЛИЙН СУРГАЛТ, СУДАЛГАА, ОЛОН НИЙТТЭЙ ХАРИЛЦАХ ГАЗАР
Цаг үе
Үер, усны ослоос урьдчилан сэргийлэх "Бүү бас" аяныг улсын хэмжээнд өрнүүлж эхэллээ
Аялал, зугаалгын улирал эхэлсэнтэй холбогдуулан үер, усны ослоос урьдчилан сэргийлэх ажлыг эрчимжүүлэх хүрээнд Онцгой байдлын ерөнхий газраас "Усыг бүү бас" аяныг улсын хэмжээнд өрнүүлж эхэллээ. Тус аян нь хүүхэд, залуус, иргэд олон нийтэд эрсдэлийг таньж мэдэх, өөрийгөө болон бусдыг хамгаалах мэдлэг, дадлыг төлөвшүүлэхэд чиглэгдсэн бөгөөд олон талт арга хэмжээг хэрэгжүүлэх юм.
Энэ хүрээнд өнөөдөр Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнд тус аяны нээлтийн арга хэмжээг зохион байгуулж, хүүхэд багачууд “Бяцхан аврагчийн аялал” 7 өртөөт аялалын тоглоомоор тоглож, “Үер, усны ослыг бууруулахад хүүхэд бидний оролцоо” санал хүсэлтийн самбарт уриалга сэтгэгдлээ үлдээн, хүүхдүүдийн флаш моб бүжиг, танин мэдэхүйн АХА тэмцээнд оролцож, гамшгаас өөрийгөө болон бусдыг хамгаалах, усанд осолдох үеийн анхны тусламж үзүүлэх мэдлэг дадлагад суралцлаа.
Арга хэмжээнд Монгол Улсын Шадар сайдын зөвлөх Ч.Урангоо, Онцгой байдлын ерөнхий газрын дарга, хошууч генерал Г.Ариунбуян, Монголын Улаан Загалмайн нийгэмлэгийн Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Н.Болормаа, Хүүхэд, гэр бүл, хөгжлийн газрын сургалт судалгаа мэдээллийн төвийн захирал М.Чанцалсүрэн нар оролцож, үер, усны аюул ослоос урьдчилан сэргийлэх мэдлэгээ дээшлүүлж, аюулгүй байдлаа хангахыг олон нийтэд уриалсан юм.
"Усыг бүү бас" аян нь гурван сарын турш үргэлжлэх бөгөөд эрсдэлийг үл тоомсорлох бус урьдчилан сэргийлэх, болзошгүй аюулаас өөрийгөө хамгаалах мэдлэг, соёлд суралцаж, аюулгүй амьдралын төлөө хамтдаа манлайлан оролцохыг нийт иргэд, олон нийтэд уриалж байна.
Монгол Улсын хэмжээнд сүүлийн 10 жилийн хугацаанд 45.446 удаагийн гамшиг, аюулт үзэгдэл, осол тохиолдож, 2623 иргэн амь насаа алдсаны 516 нь хүүхэд байна. Эдгээр амь насаа алдсан хүүхдүүдийн 45 хувь нь усны ослын улмаас эндсэн тоо баримт бүртгэгдсэн нь маш том сургамжийг өгч, хүн бүр урьдчилан сэргийлэгч байхыг сэрэмжлүүлж буй дохио юм.
Цаг үе
Өнгөрсөн онд улсын хэмжээнд 47 мянга орчим нэгж цус цуглуулжээ
Цус сэлбэлт судлалын үндэсний төвөөс “Цусны донорын дэлхийн өдөр”-ийг тохиолдуулан цусны донорууд болон донорын хөдөлгөөнийг дэмжин ажилладаг байгууллагуудыг алдаршуулах ёслолыг өчигдөр зохион байгуужээ.
Хүндэтгэлийн ёслолыг ЦССҮТ-ийн захирал Б.Нарантуяа нээж үг хэлсэн бөгөөд Улсын Их Хурлын гишүүн Ж.Чинбүрэн, А.Ариунзаяа, Л.Соронзонболд, ЭМЯ-ны Төрийн нарийн бичгийн дарга Н.Эрдэнэбаяр, ДЭМБ-ын Монгол Улс дахь Суурин төлөөлөгч хатагтай Сокорро Эскаланте, МУЗН-ийн Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Н.Болормаа, Монголын донорын холбоо ТББ-ын ерөнхийлөгч М.Сосорбарам, БГД-ийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын дарга П.Өлзийнаран болон бусад албаны төлөөлөл оролцлоо.
Ёслолын үеэр донор хамт олон, хүмүүнлэгийн үйлсийг дэмжигч болон сурталчлагч байгууллага зэрэг таван номинациар шилдэг хамтран ажиллагч байгууллагуудыг шалгаруулж талархал илэрхийлэн шагнал гардууллаа. Мөн цусны донорын хүмүүнлэгийн үйлсэд үнэтэй хувь нэмэр оруулсан “Топ донор” нэг, Алтан, Мөнгөн, Хүрэл болон Хүндэт донорын болзол хангасан 100 орчим донорыг алдаршуулж, хүндэтгэл үзүүллээ.
Монгол Улс 2016 оноос 100 хувь сайн дурын, авлагагүй цусны донорын тогтолцоонд бүрэн шилжсэн бөгөөд өнөөдрийн байдлаар 210 мянга гаруй бүртгэлтэй донортой, үүнээс 46 мянга орчим нь байнгын идэвхтэй донор байна. ЦССҮТ нь 2025 онд улсын хэмжээнд 47 мянга орчим нэгж цус цуглуулж, 129 мянга гаруй нэгж цус, цусан бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэн эрүүл мэндийн байгууллагуудад нийлүүлсэн байна.
Цаг үе
Хангай, Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг нутгаар бороо, дуу цахилгаантай аадар бороо орно
|
Хур тунадас
Нутгийн хойд хэсгээр үүлэрхэг, бусад нутгаар солигдмол үүлтэй. Өдөртөө төв, зүүн аймгуудын нутгийн зарим газар, баруун болон говийн аймгуудын нутгийн хойд хэсгээр бороо, дуу цахилгаантай аадар бороо орно.
|
|
Салхи
Салхи нутгийн өмнөд хэсгээр баруун өмнөөс, бусад нутгаар баруун хойноос секундэд 5-10 метр, борооны өмнө түр зуур ширүүснэ.
|
|
Агаарын температур
Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг нутаг, Туул, Тэрэлж, Хэрлэн, Онон, Улз голын хөндий, Дорнод-Дарьгангын тал нутгаар 16-21 хэм, говийн бүс нутгийн баруун өмнөд хэсгээр 32-37 хэм, Их нууруудын хотгор, говийн бүс нутгийн хойд болон зүүн хэсгээр 26-31 хэм, бусад нутгаар 20-25 хэм дулаан байна.
|
