Улстөр нийгэм
Монгол Улсыг гадаад хэлнээ “Mongol” гэж нэрлэх санал гаргажээ
Монгол Улсыг гадаад хэлнээ “Mongolia” бус “Mongol” хэмээн нэрлэж, бичиж хэвшүүлэх нь зүйтэй гэж эрдэмтэн, судлаачид үзжээ. Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ухнаагийн Хүрэлсүх-ийн санаачилга, дэмжлэгээр эрдэмтэн, судлаачдын баг “Монгол хэмээх нэрийн судалгаа” бүтээлийг туурвисан байна.
Тус бүтээлийг боловсруулахад 24 хүний бүрэлдэхүүнтэй ажлын хэсэг ажиллаж, Шинжлэх ухааны академи, Үндэсний төв архив, Монгол Улсын Их Сургууль, Монгол Улсын Боловсролын Их Сургууль зэрэг байгууллагын судлаачид оролцжээ.
Судалгаанд тулгуурлан Монгол Улсыг уугуул нэр, хэлзүйн онцлогт нийцүүлэн “Mongol” хэмээн нэрлэж, бичих нь зохистой гэж дүгнэсэн байна. Уг бүтээлд 1700 оноос хойш олон улсад хэвлэгдсэн газрын зургууд, архивын баримт, өрнө дорнын эх сурвалжуудыг ашиглан судалгаа хийжээ. Монгол хэмээх нэр нь VI–VII зуунд ханз үсгийн сурвалжид тэмдэглэгдсэн бөгөөд XII зуунаас “Их Монгол Улс” хэмээн төрт улсаа нэрлэх болсон түүхтэй.
Сүүлийн 800 гаруй жилийн хугацаанд монголчууд уг нэрээ өөрчилж, хувиргалгүй хадгалж ирсэн ч бусад улс орон хэл, бичгийн онцлогоос хамааран өөр өөрөөр тэмдэглэж иржээ. Судалгаанд XIII–XVIII зууны монгол бичгийн дурсгал, араб, перс, латин болон дорнын, өрнийн олон хэл дээрх эх сурвалжуудыг нэгтгэн авч үзсэн байна.
Мөн газрын зурагт “Mongul” хэмээх нэр XV зуунаас тэмдэглэгдэж эхэлсэн бол “Mongolia” гэх нэршил XVIII зууны сүүл үеэс хэрэглэгдэж эхэлсэн болохыг онцолжээ.
Монгол Улсын төрөөс үндэсний дархлаа, хэл соёлын өвийг хамгаалах бодлогын хүрээнд түүх, хэл шинжлэл, соёлын томоохон бүтээлүүдийг туурвих, түгээн дэлгэрүүлэх ажлуудыг хэрэгжүүлж байна.
Улстөр нийгэм
“Евроазийн их солилцоо: Ирээдүйн боломж, хамтын ажиллагаа” олон улсын анхдугаар чуулган эхэллээ
Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Ухнаагийн Хүрэлсүхийн ивээл дор зохион байгуулж буй “Евроазийн их солилцоо: Ирээдүйн боломж, хамтын ажиллагаа” олон улсын анхдугаар чуулган “Чингис хаан” үндэсний музейд эхэллээ.
Манай улсын зүгээс дэлхий дахинаа соёлын дипломат харилцааны шинэ хуудсыг нээж байгаа энэ чуулганд 20 гаруй орны 55 музейн удирдлага оролцож байна.
Төлөөлөгчид харилцаа, хамтын ажиллагаа, тухайн улсынхаа соёлын өвийн хадгалалт, хамгаалалт, музейн хөгжил, бодлого, стратеги, дижитал музей, инновац, маркетинг зэргийн талаар илтгэл тавьж, хэлэлцүүлэг өрнүүлнэ.
Чуулганы нээлтэд Ерөнхийлөгчийн Тамгын газрын дарга А.Үйлстөгөлдөр Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхийн мэндчилгээг уламжиллаа. Ерөнхийлөгч мэндчилгээндээ, хүн төрөлхтний соёлын өвийг нандигнан хайрлаж, түгээн дэлгэрүүлж, соён гэгээрүүлж, мэдлэг түгээж буй улс орнуудын музейн удирдлага, хамт олонд талархал илэрхийллээ.
Музейн салбарынхны хамтын ажиллагаа нь мэдлэг, соёлын солилцоог эрчимжүүлж, ард түмнүүдийн найрамдал, нөхөрлөлийг бэхжүүлэхэд үнэтэй хувь нэмэр оруулна гэдэгт итгэлтэй байгаагаа тэмдэглэв.
Цаашид туршлага солилцох, хамтарсан төсөл, хөтөлбөр хэрэгжүүлэх болон эрдэм шинжилгээ, сэргээн засварлалт, сан хөмрөг, үзэсгэлэн, боловсролын чиглэлээр дэвшүүлэх аливаа бүтээлч санал, санаачилгыг Ерөнхийлөгч бүх талаар дэмжинэ гэдгийг хэллээ.
Ерөнхийлөгчийн гадаадын улс орнуудад хийсэн төрийн айлчлалын хүрээнд “Чингис хаан” үндэсний музей үзэсгэлэнгээ толилуулж, тухайн улсын музейтэй хамтран ажиллах баримт бичиг байгуулж байгаа.
Тухайлбал Франц, Чех, Швейцарын музейд “Чингис хаан: Монголчууд дэлхийг өөрчилсөн нь”, “Чингис хаан ба Монголын ертөнц”, “Монголчууд ба Торгоны зам”, “Занабазар: Тал нутгийн мэлмий” зэрэг томоохон үзэсгэлэн гаргасан.
Удахгүй Герман, Польш, Литва Улсад үзэсгэлэнгээ дэглэхээр бэлтгэж байна.
Мөн Тажикстан, Киргиз, Казахстан, Туркменистан, Азербайжан, Узбекистан Улсад тусгай үзэсгэлэн гаргахаар төлөвлөжээ. Олон улсын музейн зөвлөл 2026 оныг “Хуваагдмал дэлхийг нэгтгэж буй музейнүүд” уриа дэвшүүлсэн байна.
Энэ нь олон улсын түвшинд үүсээд буй соёл, нийгэм, геополитикийн хуваагдлыг багасгах, харилцан ойлголцол, яриа хэлцэл, хүртээмжтэй байдал, энх тайвныг бэхжүүлэхэд музей тодорхой үүрэг гүйцэтгэж, хувь нэмрээ оруулна гэсэн үг юм.
“Евроазийн их солилцоо: Ирээдүйн боломж, хамтын ажиллагаа” олон улсын анхдугаар чуулган энэ сарын 15-20-ны өдрүүдэд болно.
Улстөр нийгэм
УИХ: Өнөөдөр хуралдах ажлын хэсэг
|
Ажлын хэсэг
9
|
Эхлэх цаг
11:00
|
Сүүлчийн тов
14:00
|
|
11:00
|
Хүний хөгжил, нийгмийн бодлогын байнгын хороо ажлын хэсэг
Нийгмийн ажлын тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсгийн хуралдаан |
||||
|
14:00
|
Хууль зүйн байнгын хороо ажлын хэсэг
Хүний эрх, эрх чөлөөг хангахтай холбоотой зарим хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсгийн хуралдаан |
||||
|
14:00
|
Байгаль орчин, хүнс, хөдөө аж ахуйн байнгын хороо ажлын хэсэг
Хүнсний тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсгийн хуралдаан |
||||
|
14:00
|
УИХ-ын даргын 2026 оны 248 дугаар захирамжаар байгуулагдсан ажлын хэсэг
Монгол Улсын Их Хуралд өргөн мэдүүлсэн татварын харилцааг зохицуулсан хуулийн төслүүдийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсгийн хуралдаан |
||||
|
14:00
|
УИХ-ын даргын 2026 оны 263 дугаар захирамжаар байгуулагдсан ажлын хэсэг
Уур амьсгалын өөрчлөлтийн тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсгийн хуралдаан |
||||
|
15:00
|
УИХ-ын даргын 2026 оны 23 дугаар захирамжаар байгуулагдсан ажлын хэсэг
Гэр бүлийн тухай хууль /Шинэчилсэн найруулга/-ийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсгийн хуралдаан |
||||
|
15:00
|
УИХ-ын даргын 2026 оны 232 дугаар захирамжаар байгуулагдсан ажлын хэсэг
Монгол Улсын Их Хурлын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл, Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл, Монгол Улсын Их Хурлын хяналт шалгалтын тухай хуульд нэмэлт, өө… |
||||
|
16:00
|
УИХ-ын даргын 2025 оны 518 дугаар захирамжаар байгуулагдсан ажлын хэсэг
Тамхины хяналтын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хууль, тогтоолын төслүүдийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсгийн хуралдаан
|
||||
|
16:00
|
УИХ-ын даргын 2026 оны 27 дугаар захирамжаар байгуулагдсан ажлын хэсэг
Гэр бүлийн тухай хууль /Шинэчилсэн найруулга/-ийн төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсгийн хуралдаан |
Улстөр нийгэм
УИХ: Намын бүлэг, зөвлөлийн хуралдаан
|
ЦАГ
|
БҮЛЭГ, ЗӨВЛӨЛ
|
ТАНХИМ
|
|
10:00
|
Улсын Их Хурал дахь Монгол Ардын намын бүлгийн хуралдаан
|
Жанжин Д.Сүхбаатар
|
| 10:00 | Улсын Их Хурал дахь Ардчилсан намын бүлгийн хуралдаан | Үндсэн хууль |
|
10:00
|
ХҮН намын зөвлөлийн хуралдаан
|
Их Засаг
|
